HerstoryofChange - Jamila’s Verhaal
Jamila Idbourrous is directeur van de Unie van Argan Vrouwen Coöperaties. Ze vertegenwoordigt 1200 Argan boerinnen in het zuiden van Marokko die zich in coöperaties hebben verenigd om op een eerlijke en duurzame manier arganolie te produceren.
In 2016 was Jamila met haar organisatie UCFA Tissaliwine een van de winnaars van de jaarlijkse Gender Just Climate Solutions Award, die ieder jaar georganiseerd wordt tijdens de Klimaattop door de Women and Gender Constituency in samenwerking met WECF.
In Marokko zijn de verschillen tussen arm en rijk én tussen stad en platteland groot. De arganboom is de levensader in het droge en stoffige zuidwesten van Marokko, waar de woestijn door klimaatverandering oprukt. De kleine strook land tussen Essaouira en Tiznit is een van de weinige plekken op aarde waar arganbomen groeien. Als directeur van de Unie van Argan Vrouwen Coöperaties werkt Jamila daar met meer dan 1200 Berbervrouwen van 22 vrouwen coöperaties. De vrouwen leven van de productie van arganolie en verwerken de arganvruchten met de hand om op die manier de zuiverste olie te kunnen produceren, die wereldwijd in cosmetica en voedingsproducten wordt gebruikt. Kennis over het verzorgen van het arganbos wordt van generatie op generatie doorgegeven. Het doel van de coöperaties is uiteindelijk om de volledige waardeketen te beheersen, van argannoot tot bodylotion.
Klimaatverandering bedreigt het arganbos
Het arganbos vertegenwoordigt een traditionele manier van leven, het is een kostbare bron van inkomsten voor vrouwen en een belangrijke verdediging tegen woestijnvorming. Maar zoals Jamila stelt: “Het arganbos, ons thuis, wordt bedreigd door klimaatverandering”. Een steeds instabieler klimaat bedreigt de vooruitgang die de afgelopen jaren is geboekt. Vorig jaar werd de regio voor het derde achtereenvolgende jaar getroffen door extreme hitte en ernstige droogte. In juli 2020 werd het zo warm dat zelfs de drinkwatervoorziening ’s nachts moest worden afgesloten, een uitdaging tijdens de Covid-pandemie. Klimaatverandering brengt niet alleen de gezondheid van de inheemse Berberbevolking in gevaar, maar bedreigt ook het inkomen, omdat arganbomen minder produceren als de temperatuur te hoog is.
“Vrouwen moeten deelnemen aan de energie-sector aangezien zij de kennis in huis hebben over specifieke behoeften en prioriteiten.” - Jamila Idbourrous
Waarom is zonne-energie zo belangrijk?
Om de klimaatproblemen het hoofd te kunnen bieden en het bos te beschermen introduceerde Jamila zonne-energie in de arganregio, op een manier die de rechten van vrouwen bevordert en zowel mens als planeet beschermt. De overgrote meerderheid van de huishoudens in de regio was afhankelijk van brandhout. Ook butaangas werd veel gebruikt voor het koken van voedsel. De verbranding van deze materialen heeft echter een grote impact op de gezondheid van mens en milieu. Ook waren de vrouwen uren kwijt aan het verzamelen van brandhout. Overstappen op zonne-energie zorgde dus niet alleen voor bescherming van het bos, maar ook voor een flinke afname van de werkdruk van de vrouwen.
UCFA's resultaten
- Vrouwelijke zonnecoöperaties voor een duurzame lokale economie: 600 vrouwen zijn getraind op het gebied van coöperatief management, bestuur en strategie.
- 2 vrouwelijke energiecoöperaties in ontwikkeling en 40 vrouwelijke technici getraind in zonnetechnologie.
- 1 zonnedorp gebouwd: 15 gezinnen zijn uitgerust met zonnekokers, 1 zonneoven, 1 pomp, 1 hamam.
- Voorouderlijke kennis over biodiversiteit en behoud arganbossen is erkend en wordt ingezet voor klimaatactie.
- De werkdruk van vrouwen is aanzienlijk verminderd omdat ze minder uren besteden aan het verzamelen van brandhout.
“Net als het ecosysteem in het bos is ook voor ons alles met elkaar verbonden: de strijd tegen klimaatverandering kan niet los worden gezien van onze strijd om seksisme en de discriminatie, waarmee we als inheemse vrouwen worden geconfronteerd, te overwinnen.” - Jamila Idbourrous
Wat maakt Jamila's project zo speciaal?
De productie van arganolie is van oudsher een vrouwenberoep. De discriminatie van vrouwen op sociaal en politiek gebied is nog steeds sterk aanwezig in Marokko. Dit zorgt er ook voor dat vrouwen moeilijk toegang krijgen tot de arbeidsmarkt. Vooral in plattelandsgebieden hebben inkomensongelijkheden en een hoge werkloosheid in de landbouwsector ernstige gevolgen voor de economische en sociale autonomie van vrouwen.
De oprichting van de vrouwen coöperaties heeft bijgedragen aan een stabieler inkomen, waardoor de economische belangen groter werden en de vrouwen ook een stem kregen, ook als het ging om de besluitvorming over de bossen. De lokale productie van zonnetechnologie creëert banen voor vrouwen in een door mannen gedomineerde industrie. Een nieuwe sector wordt opgebouwd die een grote bijdrage levert aan de duurzame energietransitie. Nog niet zo lang geleden was het ondenkbaar dat vrouwen hier over hun eigen inkomsten konden beschikken. Nu zijn ze vol zelfvertrouwen een energierevolutie aan het ontketenen.
Onze oplossingen
Vrouwen hebben de sleutel tot verandering in handen in de strijd tegen klimaatverandering. Terwijl vrouwen in hun eigen omgeving briljante, duurzame & betaalbare oplossingen verzinnen tegen klimaatverandering gaat klimaatfinanciering vaak naar grote infrastructurele projecten. Daarom willen wij ruimte bieden aan de verhalen van inspirerende voorvechters op het gebied van gendergelijkheid en de strijd tegen klimaatverandering en milieuvervuiling.
Met de organisatie van de Gender Just Climate Solutions Awards op de Klimaattop proberen we, samen met de Women & Gender Constituency aandacht te vragen voor deze oplossingen. Vrouwen zijn kwetsbaarder voor de effecten van klimaatverandering en milieuvervuiling. Vaak zijn zij degenen die op het land of thuis werken en bij droogte, overstroming of klimaatgerelateerde rampen als eerste slachtoffer zijn. Tegelijkertijd kunnen vrouwen en hun organisaties een fundamentele rol spelen als producent van voedsel en als consument van energie en water.
Impact van de Award voor Jamila en haar organisatie UCFA
Het geld van de Award en het bijbehorende mentor programma werd gebruikt voor trainingen en kennisopbouw op het gebied van zowel productie en handel in zonne-energie producten. Zo werden het afgelopen jaar 20 jonge vrouwen getraind om lokale zonne-energie producten te installeren en te verhandelen. Vrouwen nemen op die manier actief deel aan de energietransitie en krijgen meer waardering voor het werk dat ze doen.
Je kan meer vinden over onze campagne via #Herstoryofchange.
"Deze toekomst was voor vrouwen nooit weggelegd." - Jamila Idbourrous
Wil je meer weten over Jamila en de andere winnaars? Volg ons dan online.
WECF (Women Engage for a Common Future) is een netwerk van 150 vrouwen-en milieuorganisaties in 50 landen. Ons doel is het versterken van vrouwelijk leiderschap en gendergelijkheid op het terrein van duurzaamheid. Dat doen we door te werken op drie thema’s: duurzame ontwikkeling, klimaat- en milieuactie en een gifvrije samenleving. Altijd vanuit feministische perspectief. Met onze activiteiten gericht op capaciteitsversterking, beleidsbeïnvloeding en het vergroten van bewustwording versterken we de positie van vrouwen wereldwijd.
Wil je meer weten over Jamila en de andere award winnaars? Volg ons dan online.
#Herstoryofchange #GJCS #FeministWantSystemChange #GenerationEquality #climatepolicy #GenderEquality